BloombergView: 10 συνέπειες από το "όχι" της Ελλάδας


..

Του Mohamed A. El-Erian
Ακολουθώντας τη συμβουλή της κυβέρνησης και ψηφίζοντας "όχι" στο δημοψήφισμα της Κυριακής, οι Έλληνες πολίτες έστειλαν ένα σαφές μήνυμα. Όπως οι φανταστικοί χαρακτήρες στην ταινία "το Δίκτυο" που άνοιξαν τα παράθυρά τους και φώναξαν "είμαι θεότρελος και δεν πρόκειται να το ανεχτό πλέον", οι Έλληνες ζητούν από την υπόλοιπη Ευρώπη να αναγνωρίσει την αγωνία τους.
Σε αυτό το στάδιο, ωστόσο, μόνο λίγοι Ευρωπαίοι ηγέτες φαίνεται να είναι πρόθυμοι να ακούσουν: και ακόμα λιγότεροι φαίνεται να είναι πρόθυμοι να παραδώσουν το είδος της ανακούφισης που η Ελλάδα τόσο απεγνωσμένα χρειάζεται. Οι συνέπειες θα γίνουν αισθητές κυρίως στην Ελλάδα, αλλά επίσης στην Ευρώπη και ακόμα πιο μακριά.
Ακολουθούν 10 συνέπειες του δημοψηφίσματος που θα μπορούσαν να ακολουθήσουν τις επόμενες ημέρες:
1. Η νίκη του "όχι" -με περισσότερο από 60% των ψήφων, σύμφωνα με τα προκαταρκτικά αποτελέσματα- θα οδηγήσει αρχικά σε ένα γενικό selloff στα χρηματιστήρια καθώς και στην εκδήλωση πιέσεων στις τιμές των ομολόγων της Ελλάδας και άλλων οικονομιών της περιφέρειας της Ευρωζώνης και των αναδυόμενων αγορών. Τα γερμανικά και αμερικάνικα ομόλογα θα επωφεληθούν από την μαζική στροφή στην ποιότητα.
2. Αιφνιδιασμένοι, οι Ευρωπαίοι πολιτικοί θα αναζητήσουν επείγοντος να ανακτήσουν την πρωτοβουλία: η Γερμανίδα καγκελάριος Angela Merkel και ο Γάλλος πρόεδρος Francois Hollande θα συναντηθούν στο Παρίσι τη Δευτέρα για να προετοιμάσουν την αντίδραση τους. Σε έναν τέλειο κόσμο, οι ηγέτες θα έκαναν γρήγορες και αποτελεσματικές κινήσεις με την ελληνική κυβέρνηση για να ξεπεράσουν την σύγκρουση και πικρία που προηγήθηκε του δημοψηφίσματος. Αυτό αναμένεται να είναι δύσκολο, δεδομένης της έλλειψης εμπιστοσύνης, του κακού κλίματος και των επιβλαβών κατηγοριών που έχουν δηλητηριάσει την σχέση τους.
3. Ακόμα και με αυτές τις προκλήσεις, οι Έλληνες και Ευρωπαίοι πολιτικοί δεν έχουν πολύ χρόνο για να οργανωθούν. Οι φρικτές συνθήκες στην Ελλάδα θα γίνουν πολλή χειρότερες πριν βελτιωθούν. Χωρίς τεράστια έκτακτη βοήθεια από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα- μια απόφαση με μικρές πιθανότητες- η κυβέρνηση θα δυσκολευτεί να βρει χρήματα για τα ATMs της χώρας, πόσο μάλλον να ξανανοίξει τις τράπεζες.
4. Καθώς αυξάνεται η συσσώρευση [μετρητών], θα εντατικοποιηθούν οι ελλείψεις αγαθών, περιλαμβανόμενης της βενζίνης και των τροφίμων. Οι έλεγχοι κεφαλαίων και πληρωμών θα ενισχυθούν. Η οικονομία θα κάνει άλλο ένα ανησυχητικό βήμα προς τα κάτω, επιδεινώνοντας την ανεργία και τη φτώχεια. Και η κυβέρνηση θα αγωνίζεται να πληρώσει τους συνταξιούχους και τους μισθούς των δημόσιων υπαλλήλων.
5. Ως αποτέλεσμα, η κυβέρνηση θα είναι υπό αυξανόμενη πίεση να εκδώσει κάποιο είδος IOUs για να διατηρήσει την αίσθηση μιας οικονομίας που λειτουργεί. Εάν το κάνει, τα IOUs θα αναλάβουν τον ρόλο ενός παράλληλου νομίσματος, το οποίο θα καθορίζεται σε εγχώριο επίπεδο με έκπτωση (discount) έναντι του ενιαίου νομίσματος.
6.Μακριά από την Ελλάδα, πολύ σκέψη θα πάει στον περιορισμό των αρνητικών επιπτώσεων. Η ΕΚΤ πιθανότατα θα πρέπει να παρουσιάσει νέα μέτρα για να περιορίσει την περιφερειακή μετάδοση [της κρίσης], περιλαμβανόμενης της επέκτασης του τρέχοντος προγράμματος για τις αγορές περιουσιακών στοιχείων σε μεγάλη κλίμακα. Αυτό θα αποδυναμώσει τη συναλλαγματική ισοτιμία του ευρώ. Επιπλέον, μαζί με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο -προς το οποίο η Ελλάδα έχει ήδη ληξιπρόθεσμες οφειλές- αξιωματούχοι θα προετοιμάζονται για σοβαρές αθετήσεις από την Ελλάδα.
7. Όλα τα εμπλεκόμενα μέρη θα βρουν να διολισθαίνουν σε κατάσταση Σχεδίου Β. Η μετάβαση πιθανότατα θα είναι πολύ περισσότερο τραυματική για την Ελλάδα απ΄ ό,τι για την υπόλοιπη Ευρώπη.
8. Με τελικό στόχο να αντιμετωπιστεί όσο το δυνατόν ταχύτερα η πιθανότητα περαιτέρω ανθρώπινου πόνου, ταλαιπωρίας και αβεβαιότητας, η Ευρώπη διαθέτει τα μέσα και τα θεσμικά όργανα να περιοριστεί η μετάδοση και να διατηρήσει την ακεραιότητα της ζώνης του ευρώ. Αλλά αυτό θα απαιτήσει οι ενέργειες της ΕΚΤ να συνοδευτούν από μέτρα του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων με στόχο την ολοκλήρωση μιας τραπεζικής ένωσης και την πρόοδο στη δημοσιονομική ενοποίηση.
9. Είναι αρκετά αμφίβολο, ωστόσο, ότι η Ελλάδα θα είναι σε θέση να αποκαταστήσει τη θέση της ως πλήρες μέλος της ζώνης του ευρώ. Πράγματι, χωρίς μια ιδιαίτερα επιδέξια διαχείριση της κρίσης, βρίσκεται σε υψηλό κίνδυνο να γίνει ένα αποτυχημένο κράτος. Αντί απλά να μην κάνει τίποτα, η Ευρώπη θα πρέπει να διασφαλίσει ότι η έξοδος της Ελλάδας από την Ευρωζώνη των 19 μελών δεν θα έχει επίσης αποτέλεσμα την αποσύνδεση της από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια ειδική συμμετοχή σε συμφωνία σύνδεσης, για παράδειγμα.
10. Τέλος, να περιμένετε μια έκρηξη αλληλοκατηγοριών. Αυτή η αντιπαραγωγική δραστηριότητα μπορεί να καθυστερήσει την επείγουσα ανάγκη της Ευρώπης να εσωτερικεύσει τα διδάγματα από αυτό το θλιβερό αποτέλεσμα: Μια σειρά από σπασμένες μεταρρυθμιστικές εξαγγελίες από αρκετές ελληνικές κυβερνήσεις επιδεινώθηκε από το πολιτικό πείσμα, τις κακές αναλύσεις και την ασυνέπεια στην υλοποίηση από την Ευρώπη, η οποία συμβάλλει στην απώλεια της Ελλάδας ως ένα λειτουργικό μέλος της οικογένειας.
capital.gr